ATOMDAN EKONOMİYE
Metal Wiki
Bir metalin ne olduğunu, nerede kullanıldığını, fiyatını neyin etkilediğini ve canlı piyasasını tek rehberde bulun.
35 metal rehberi
KIYMETLİ METALLER
Para, rezerv ve kataliz
8 kaynaklı rehberAltın
Altın; kimyasal kararlılığı, kolay işlenebilmesi, sınırlı arzı ve binlerce yıllık toplumsal kabulü sayesinde hem endüstriyel bir malzeme hem de küresel bir değer saklama aracıdır.
- Sınıf
- Kıymetli metal
- Erime
- 1.064,18 °C
Gümüş
Gümüş, parasal geçmişi güçlü bir kıymetli metal olmasının yanında elektrik ve ısı iletkenliği sayesinde güneş enerjisi, elektronik ve ileri üretimde kullanılan stratejik bir endüstri girdisidir.
- Sınıf
- Kıymetli ve endüstriyel metal
- Erime
- 961,78 °C
Paladyum
Paladyum, platin grubu içinde yer alan nadir bir kataliz metalidir. Otomotiv emisyon kontrolündeki büyük rolü, yoğunlaşmış maden arzı ve sınırlı teknoloji kullanımları fiyatını son derece döngüsel yapar.
- Sınıf
- Platin grubu metal
- Erime
- 1.554,8 °C
Platin
Platin; yüksek sıcaklık ve korozyon direnci, güçlü katalitik özellikleri ve sınırlı arzıyla otomotivden kimyaya, hidrojenden mücevhere uzanan ticari değeri yüksek bir platin grubu metalidir.
- Sınıf
- Platin grubu metal
- Erime
- 1.768,3 °C
İridyum
İridyum, çok yüksek korozyon direnci ve sıcaklık dayanımı nedeniyle özel alaşımlar, elektrotlar, bujiler ve bazı elektrokimyasal sistemlerde kullanılan son derece nadir bir platin grubu metaldir.
- Sınıf
- Platin grubu metal
- Erime
- 2.446 °C
Rutenyum
Rutenyum, platin ve paladyum alaşımlarını sertleştiren; elektrik kontakları, direnç filmleri, veri depolama katmanları ve kimyasal katalizde kullanılan nadir bir platin grubu metaldir.
- Sınıf
- Platin grubu metal
- Erime
- 2.334 °C
Osmiyum
Osmiyum, doğal elementler arasındaki en yüksek yoğunluklardan birine sahip; sert alaşım, özel kataliz ve bilimsel uygulamalarda çok küçük hacimlerde kullanılan nadir bir platin grubu metaldir.
- Sınıf
- Platin grubu metal
- Erime
- 3.033 °C
Rodyum
Rodyum, benzinli araç katalizörlerinde azot oksitlerin azaltılmasında etkili; arzı çoğunlukla platin ve paladyum madenciliğine bağlı çok nadir bir metaldir.
- Sınıf
- Platin grubu metal
- Erime
- 1.964 °C
SANAYİ METALLERİ
Şebekeden elektroniğe
10 kaynaklı rehberBakır
Bakır, elektrik ve ısıyı etkin iletmesi, şekillendirilebilirliği ve geri dönüştürülebilirliği nedeniyle elektrik şebekesinden motora, binadan veri merkezine modern ekonominin temel altyapı metalidir.
- Sınıf
- Sanayi metali
- Erime
- 1.084,62 °C
Alüminyum
Alüminyum; düşük yoğunluğu, korozyon direnci ve kolay şekillendirilebilmesi sayesinde ulaşımdan ambalaja, binadan elektrik iletimine küresel ticaretin en yaygın sanayi metallerinden biridir.
- Sınıf
- Hafif sanayi metali
- Erime
- 660,32 °C
Nikel
Nikel; paslanmaz çeliğe korozyon direnci, süperalaşımlara yüksek sıcaklık dayanımı ve bazı lityum-iyon bataryalara enerji yoğunluğu kazandıran stratejik bir sanayi metalidir.
- Sınıf
- Sanayi ve batarya metali
- Erime
- 1.455 °C
Çinko
Çinko, çeliği korozyondan koruyan galvaniz kaplamanın temel metalidir. İnşaat, otomotiv ve altyapı döngüsüne bağlı ticari değeri; maden, izabe ve enerji zinciriyle şekillenir.
- Sınıf
- Sanayi metali
- Erime
- 419,53 °C
Kalay
Kalay, düşük erime noktası ve uygun alaşım davranışı sayesinde elektronik lehimin temel metallerinden biridir; teneke kaplama, kimya ve bronz gibi geleneksel kullanımlarını da korur.
- Sınıf
- Sanayi ve elektronik metali
- Erime
- 231,93 °C
Kurşun
Kurşun; yüksek yoğunluğu ve elektrokimyasal özellikleri nedeniyle başta kurşun-asit akülerde kullanılan, toksisitesi yüzünden sıkı sağlık ve çevre kontrolü gerektiren ticari bir ağır metaldir.
- Sınıf
- Ağır sanayi metali
- Erime
- 327,46 °C
Krom
Krom, çeliğe korozyon ve oksidasyon direnci kazandıran; paslanmaz çelik üretiminin temel alaşım girdilerinden biridir.
- Sınıf
- Paslanmaz çelik metali
- Erime
- 1.907 °C
Manganez
Manganez, çelik üretiminde oksijen ve kükürt kontrolü sağlayan; ayrıca bazı lityum-iyon katotlarında kullanılan büyük hacimli bir alaşım metalidir.
- Sınıf
- Çelik ve batarya metali
- Erime
- 1.246 °C
Magnezyum
Magnezyum, düşük yoğunluğu sayesinde otomotiv ve elektronik dökümlerinde; ayrıca alüminyum alaşımları ve metalurjik proseslerde kullanılan hafif bir metaldir.
- Sınıf
- Hafif metal
- Erime
- 650 °C
Demir
Demir, çeliğin ana girdisi olarak bina, ulaşım, makine ve enerji altyapısının ölçek metalidir; cevher, hurda ve çelik fiyatları ayrı piyasalar oluşturur.
- Sınıf
- Çelik ana metali
- Erime
- 1.538 °C
BATARYA METALLERİ
Depolama ve elektrifikasyon
2 kaynaklı rehberLityum
Lityum, çok düşük yoğunluğu ve yüksek elektrokimyasal potansiyeli sayesinde taşınabilir elektronik, elektrikli araç ve enerji depolama bataryalarının stratejik hammaddelerinden biridir.
- Sınıf
- Alkali ve batarya metali
- Erime
- 180,54 °C
Kobalt
Kobalt; bazı lityum-iyon bataryalarda kararlılık, süperalaşımlarda yüksek sıcaklık dayanımı ve katalizörlerde performans sağlayan; arzı ve sorumlu tedarik zinciri yakından izlenen stratejik bir metaldir.
- Sınıf
- Batarya ve süperalaşım metali
- Erime
- 1.495 °C
KRİTİK TEKNOLOJİ METALLERİ
Çipten havacılığa stratejik malzemeler
15 kaynaklı rehberTitanyum
Titanyum; çeliğe yaklaşan dayanımı düşük yoğunluk, yüksek sıcaklık ve korozyon direnciyle birleştirdiği için havacılık, denizcilik, kimya ve tıbbi implantlarda kritik bir metaldir.
- Sınıf
- Hafif stratejik metal
- Erime
- 1.670 °C
Tungsten
Tungsten, metaller arasındaki en yüksek erime noktası ve çok sert karbürleri sayesinde kesici takım, madencilik, yüksek sıcaklık ve savunma uygulamalarının kritik girdisidir.
- Sınıf
- Refrakter stratejik metal
- Erime
- 3.422 °C
Molibden
Molibden; çeliğe sertlik, yüksek sıcaklık dayanımı ve korozyon direnci kazandırdığı için enerji, kimya, otomotiv ve altyapı ekipmanlarında kullanılan önemli bir alaşım metalidir.
- Sınıf
- Alaşım ve refrakter metal
- Erime
- 2.623 °C
Vanadyum
Vanadyum, küçük ilavelerle çeliğin dayanımını yükselten ve vanadyum redoks akış bataryalarında uzun süreli enerji depolamaya imkân veren stratejik bir metaldir.
- Sınıf
- Çelik ve batarya metali
- Erime
- 1.910 °C
Antimon
Antimon; alev geciktirici sistemler, kurşun alaşımları, aküler ve belirli yarı iletkenlerde kullanılan; üretim yoğunlaşması nedeniyle yüksek tedarik riski taşıyan kritik bir yarı metaldir.
- Sınıf
- Kritik yarı metal
- Erime
- 630,63 °C
Germanyum
Germanyum; fiber optik, kızılötesi optik, uzay tipi güneş hücreleri ve belirli yarı iletkenlerde kullanılan, çoğunlukla çinko ve kömür yan ürünü olarak elde edilen kritik bir teknoloji metalidir.
- Sınıf
- Kritik teknoloji yarı metali
- Erime
- 938,25 °C
Galyum
Galyum; galyum nitrür ve galyum arsenit bileşiklerinde güç elektroniği, RF haberleşme, LED ve yüksek performanslı yarı iletkenler için kullanılan kritik bir teknoloji metalidir.
- Sınıf
- Kritik yarı iletken metali
- Erime
- 29,76 °C
İndiyum
İndiyum; indiyum kalay oksit şeffaf iletken kaplamalar, dokunmatik ekranlar, düz paneller ve bazı ince film güneş hücreleri için kullanılan kritik bir yan ürün metalidir.
- Sınıf
- Ekran ve teknoloji metali
- Erime
- 156,60 °C
Niyobyum
Niyobyum, çok küçük ilavelerle çeliğin dayanımını artıran; süperalaşım ve süperiletken mıknatıslarda stratejik rol oynayan bir metaldir.
- Sınıf
- Mikroalaşım ve süperiletken metal
- Erime
- 2.477 °C
Tantal
Tantal, yüksek kapasitans sağlayan elektronik kapasitörlerde ve korozyona dayanıklı yüksek sıcaklık uygulamalarında kullanılan yoğun bir refrakter metaldir.
- Sınıf
- Elektronik ve refrakter metal
- Erime
- 3.017 °C
Silisyum
Silisyum; çelik ve alüminyum alaşımlarından güneş hücresi ve yarı iletken yongalara uzanan, ürün saflığı arttıkça pazarı tamamen değişen stratejik bir yarı metaldir.
- Sınıf
- Yarı metal ve teknoloji hammaddesi
- Erime
- 1.414 °C
Neodimyum
Neodimyum, yüksek güçlü NdFeB kalıcı mıknatısların ana nadir toprak girdilerinden biridir; motor, rüzgâr türbini, robotik ve hassas elektronik zincirinde önem taşır.
- Sınıf
- Nadir toprak mıknatıs metali
- Erime
- 1.024 °C
Disprosyum
Disprosyum, bazı NdFeB mıknatısların yüksek sıcaklıkta manyetik kararlılığını artıran; düşük kullanım miktarına rağmen tedarik riski yüksek ağır nadir toprak metalidir.
- Sınıf
- Ağır nadir toprak metali
- Erime
- 1.412 °C
Renyum
Renyum, çok yüksek sıcaklık dayanımı sağlayan nikel bazlı süperalaşımlar ve petrol rafineri katalizörlerinde kullanılan, arzı büyük ölçüde molibden-bakır zincirine bağlı nadir bir metaldir.
- Sınıf
- Refrakter süperalaşım metali
- Erime
- 3.186 °C
Zirkonyum
Zirkonyum; düşük nötron soğurumu ve güçlü korozyon direnciyle nükleer yakıt kaplamasında, zirkon minerali ise seramik, döküm ve refrakter uygulamalarda kullanılan stratejik bir metaldir.
- Sınıf
- Nükleer ve seramik metali
- Erime
- 1.855 °C
Kıymetli metallerAltın · Gümüş · Platin · Paladyum
Sanayi metalleriBakır · Alüminyum · Nikel · Çinko · Kalay · Kurşun
Batarya metalleriLityum · Kobalt · NikelBİLGİ HARİTASI
Bir metal nasıl okunur?
Metal Wiki, tek bir “nedir?” cevabında kalmaz. Her rehber aynı bilgi zincirini izler; böylece metaller arasında karşılaştırılabilir, kaynaklı bir çerçeve oluşur.
- 01MaddeAtom, fiziksel özellik ve alaşım
- 02TarihKeşif, sikke ve sanayileşme
- 03EkonomiArz, talep, para ve fonlar
- 04TeknolojiÇip, elektronik ve AI altyapısı
- 05PiyasaCanlı fiyat, birim ve risk
EDİTORYAL STANDARD
Ansiklopedi netliği, piyasa şeffaflığı
Kimyasal ve tarihsel bilgiler kurumsal bilim kaynaklarına; kullanım ve arz iddiaları jeoloji/endüstri kurumlarına dayanır. “Yapay zekâ metali” gibi pazarlama etiketleri yerine çip içi, elektronik bileşen ve elektrik altyapısı katmanlarını ayrı ayrı açıklarız. Bu içerikler yatırım tavsiyesi değildir.